|
Pengenalan :
Stevia merupakan genus yang
terdiri daripada 150 spesies
herba daripada keluarga
bunga matahari (Astereacea).
Ia secara rasminya ditemui
pada kurun kesembilan belas
oleh Dr. Moises Santiago
Bertoni. Beliau menamakannya
Stevia Rebuadiani Bertoni,
sebagai penghormatan kepada
Ahli kimia Paraguay, Ia merupakan tumbuhan yang berasal daripada kawasan tropika dan
sub-tropika di Amerika
selatan dan Amerika Tengah.
Stevia yang digunakan secara
meluas sebagai pemanis ialah
stevia dari
Spesis Rebaudiana.
Ia
juga dikenali sebagai
sweetleaf, sugarleaf ataupun
sweet herb.
Ia merupakan sejenis
tumbuhan herba berbatang
lembut. Untuk menanamnya,
medium yang digunakan ialah
dari jenis poros supaya
tiada air yang akan
bertakung selepas ia
disiram.Tumbuhan ini
memerlukan air yang
mencukupi dan perlu disiram
2 kali sehari dalam cuaca
panas. Ia akan cepat kering
dan mati jika kekurangan
air. Daunnya berbentuk bujur.
Batangnya halus dan
bergerutu. Dalam keadaan
optimun stevia boleh
mencapai ketinggian sehingga
1 meter atau lebih. Ia
mengeluarkan bunga kecil
berwara putih. Bentuk
bunganya menyerupai
bunga-bunga aster yang lain,
cuma saiznya kecil. Bunga
ini akan menghasilkan biji
benih apabila matang.
Pembiakan selalunya
menggunakan keratan batang.
Keratan batangnya mudah
mengeluarkan akar. Walaupun
ia boleh juga membiak
menggunakan biji benih,
namun kadar percambahan biji
benihnya amat rendah
sehingga ia jarang dibiakkan
dengan menggunakan biji
benih.
Bahan aktif yang
bertanggungjawab ke atas
rasa manis pada daun stevia
dikenali sebagai steviol
glycosides yang mengandungi
stevioside dan rebaudioside.
Bahan aktif ini stabil pada
suhu tinggi, nilai pH yang
stabil dan tidak merangsang
tindak balas
glycemic,
menjadikan ia semakin
digemari orang ramai
terutamanya untuk yang ingin
menghadkan pengambilan
karbohidrat dan mengelakkan
diabetes. Selain itu, stevia
juga didapati boleh merawat
tekanan darah tinggi,
mengurangkan tahap asid urik
dan obesiti.
Stevia telah digunakan
sebagai pemanis semulajadi
oleh masyarakat di Brazil
dan Paraguay sejak
beratus-ratus tahun dahulu
lagi. Ia mula digunakan oleh
kaum Red Indian Guarani di
Paraguay sejak 1500 tahun
yang silam. Ia digunakan
terutamanya untuk memaniskan
teh herba mereka. Selain
daripada itu ia juga
digunakan untuk memaniskan
makanan mereka. Mereka juga
menggunakan Stevia sebagai
penawar terutamanya untuk
menurunkan tekanan darah
tinggi, melawaskan kencing
dan merawat luka terbakar.
Di mana Stevia di tanam ?
Pada mulanya stevia tumbuh secara meliar
di dataran tinggi
terutamanya di Utara
Paraguay dan Selatan Brazil.
Ia kemudiannya ditanam untuk
digunakan sebagai pemanis
sehingga tebu diperkenalkan
oleh orang Sepanyol dan
Portugis.
Walau bagaimanapun,
penggunaan stevia di
kebanyakan negara telah
dihadkan. Sebagai contoh,
pada 1990-an, Amerika
Syarikat telah mengharamkan
penggunaan stevia kecuali
yang telah dilabelkan
sebagai suplemen. Kini,
Amerika dan Kanada telah
menjadikan stevia sebagai
dietary suplemen, tetapi
bukan sebagai makanan
tambahan. Selain itu,
pemanis stevia juga telah
meluas penggunannya di Jepun.
Ia telah dihasilkan secara
komersial di Jepun sejak
tahun 1971 oleh syarikat
Morita Kagaku Kogyo Co., Ltd
dan telah digunakan dalam
produk makanan serta dalam
minuman ringan. Pada masa
kini, stevia telah ditanam
dan digunakan secara meluas
di seluruh dunia dalam
industri makanan di Asia
Timur termasuk China (sejak
1984), Taiwan, Korea,
Thailand dan Malaysia,
sehingga
Amerika Selatan,
Eropah, India, Ukraine dan
Amerika
Utara.
|
